Mahsa Amini (Jina Amini)

Mahsa Amini (Kürtçe adıyla Jina Amini), 13 Eylül 2022’de kardeşiyle Tahran’a geldiği sırada Shahid Haghani otoyolu girişinde “ahlak polisi” tarafından “hijabını düzgün takmadığı” iddiasıyla gözaltına alındı. Gözaltı merkezinde (Vozara) tutulurken fenalaştı, komaya girdi ve Kasra Hastanesi’ne kaldırıldı. 16 Eylül 2022’de hastanede hayatını kaybetti. Tanıklar ve aile, polis şiddeti ve darp sonucu öldüğünü iddia etti. İran yetkilileri önce kalp krizi, sonra “önceki beyin ameliyatı ve hastalık” iddiasında bulundu. Bağımsız raporlar ve BM soruşturması, gözaltında fiziksel şiddet sonucu ölüm tespit etti. Ölüm haberiyle İran’da “Kadın, Yaşam, Özgürlük” (Zan, Zendegi, Azadi) sloganlı büyük protestolar başladı. Protestolar aylar sürdü, yüzlerce kişi öldü, binlerce kişi gözaltına alındı. Mahsa Amini’nin ölümü, zorunlu başörtüsü karşıtlığı ve rejim muhalefetinin sembolü haline geldi. Soruşturma ve dava süreci İran’da kapalı kapılar ardında ilerledi, uluslararası soruşturmalar devam ediyor.